Fundusze ETF na trudne czasy
Dodano: 2008-08-14 | Aktualizowano: 2010-02-19 17:50:37
Popularność inwestowania za pomocą funduszy ETF wiąże się z rosnącą akceptacją produktów opartych o indeksy przez giełdowych inwestorów.
Exchange-Traded-Funds (ETF) na rynkach zagranicznych obecne są już od 1993 roku i od tego czasu zyskują nieprzerwanie coraz większą popularność. Wraz z rozwojem całego rynku rozwijają się również nowe formy tego typu inwestycji zwiększające wyraźnie ich efektywność i atrakcyjność. Dlatego też, warto przyjrzeć się ich atutom i wadom, zwłaszcza, że już pod koniec bieżącego roku mają pojawić się one na giełdzie w Warszawie.
Zalety funduszy ETF
Popularność inwestowania za pomocą funduszy ETF wiąże się z rosnącą akceptacją produktów opartych o indeksy przez giełdowych inwestorów. Pozwalają one bowiem na nabywanie całego portfela składającego się z różnego rodzaju aktywów w postaci pojedynczego papieru wartościowego. W skład takiego portfela mogą wchodzić zarówno akcje należące do danego indeksu giełdowego lub segmentu rynku jak również innego rodzaju aktywa (np. obligacje). Atrakcyjność tego rodzaju funduszy opiera się przede wszystkim na trzech cechach, do których zaliczamy: mniejsze koszty, większa kontrola portfela inwestycyjnego oraz porównywalne wyniki z tradycyjnymi funduszami akcyjnymi. Ze względu na swoją strategię, która zakłada długoterminowe nabywanie, a następnie minimalizowanie obrotu aktywami wchodzącymi w skład danych indeksów giełdowych, fundusze ETF mają zazwyczaj bardzo konkurencyjne współczynniki kosztów transakcyjnych. Ponadto fundusze indeksowe (ETF) są z reguły efektywniej zdywersyfikowane, aniżeli tradycyjne fundusze akcyjne. Ich kolejnym atutem jest możliwość bezproblemowego obrotu nabytymi certyfikatami inwestycyjnymi, co znacząco wpływa na elastyczność wykorzystywania takiego instrumentu. Ważną cechą ich obrotu jest również możliwość zawierania transakcji krótkiej sprzedaży, które głównie stosowane są na rynku instrumentów pochodnych. Powoduje to, że obrót nimi jest symetryczny i umożliwia zarówno osiąganie zysków podczas wzrostów jak i spadków danych indeksów.
Handel certyfikatami inwestycyjnymi ETF
wiąże się również z ich bieżącą wyceną rynkową, co ułatwia sprawowanie kontroli nad wartością portfela oraz wykonywanie krótkoterminowych transakcji za ich pomocą. Przez krytyków, ETF taka praktyka uznawana jest za nadużywanie instrumentów stworzonych do długoterminowych inwestycji do celów spekulacyjnych. Nierzadko zdarza się również, że inwestorzy wyszukują fundusze, które inwestują w najbardziej atrakcyjne rynkowo w danym czasie indeksy, interesując się jedynie ich wartością i dynamiką wzrostu, a pomijając realne wyniki i perspektywy danego sektora. Należy jednak podkreślić, że fundusze ETF wybierane są w ogromnej większości jako inwestycje długoterminowe, ponieważ do tego właśnie celu zostały stworzone i w tym aspekcie ich efektywność jest największa.
Rodzaje funduszy ETF
Udziały indeksowe dające początek funduszom ETF tworzone są zazwyczaj przez dużych inwestorów instytucjonalnych w postaci podzielnych jednostek udziałowych. Do stworzenia danego funduszu wymagane jest nabycie odpowiedniej ilości akcji np. 50 tys. w przypadku bardzo popularnego funduszu SPDR (Standard & Poor's Depositary Receipts) opartego o indeks Standard & Poor's 500. Nabyte akcje powinny odpowiadać wagom spółek w danym indeksie, tak aby jak najwierniej odzwierciedlały jego wartość rynkową. W zależności od przyjętej wyceny udziały w danych funduszach ETF ustalane są z reguły jako ułamek wartości danego indeksu. Istnieją również fundusze, które opierają się na portfelu złożonym z obligacji lub tworzą one własne indeksy oparte na wybranych akcjach spółek należących do tej samej grupy pod względem branży, wielkości lub innego kryterium. Tego rodzaju rozwiązania oferowane są między innymi przez Nuveen Investments, Merrill Lynch, czy Barklay Global Investements, których produkty określane są mianem iShares. Specyficznym rodzajem ETF są fundusze towarowe, które pierwotnie oparte były na kursie złota. Obecnie obejmują one całe spektrum metali szlachetnych, jak również innych towarów notowanych na światowych giełdach. W składzie jednego funduszu znajdować się może koszyk towarów zawierający zazwyczaj towary należące do jednej grupy, aczkolwiek dostępne są również struktury złożone z całej gamy towarów jednocześnie. Przykładem takich rozwiązań są produkty oferowane przez firmę GreenHaven Commodity Services, która stworzyła produkt bazujący na publikowanym od 1957 roku indeksie CRB (Commodity Research Bureau), w którego skład wchodzą najważniejsze towary notowane na amerykańskich giełdach. Jeśli chodzi o rynek polski to wraz z końcem roku na GPW w Warszawie pojawić się ma ETF oparty o indeks WIG20 oferowany przez francuską firmę Lyxor AM. Będzie to pierwszy tego typu produkt w Polsce, aczkolwiek bardzo zbliżone właściwości do niego ma obecnie dostępny na giełdzie indeks MiniWIG20, który jednak nie jest określany mianem ETF.
Zasady działania
Wahania cen tego rodzaju funduszy uzależnione są jedynie od zmian wartości danego indeksu na którym są oparte. Należy jednak zaznaczyć, że w przeciwieństwie do kontraktów futures odzwierciedlają one dokładnie wartości i zmiany danego instrumentu bazowego. Ich zadaniem jest jedynie podążanie za wartością danego indeksu, dlatego też brak jest aktywnego zarządzania funduszem, co patrząc z perspektywy braku kosztów zarządzania jest aspektem pozytywnym, jednakże z drugiej strony ogranicza również osiąganie dodatkowych zysków wynikających z analizy i doboru odpowiednich aktywów. Należy zauważyć, że fundusze ETF mogą w pewnych okolicznościach służyć również jako narzędzie do wykonywania arbitrażu pomiędzy kontraktami futures, a wartością analogicznego indeksu. Jest to niewątpliwa zaleta tego typu narzędzi, która może być skutecznie wykorzystywana przez potencjalnych inwestorów. Ich stosowanie może również posłużyć w celach zabezpieczających poprzez zajęcie krótkiej pozycji w sytuacji spadku walorów danego portfela akcyjnego.
Pod względem zachowania się w stosunku do ceny swojego instrumentu bazowego ETF-y zachowują się podobnie jak kontrakty CFD (contracts-for-difference) wykorzystywane na rynku Forex, które kwotowane są dokładnie tak samo jak instrumenty na których są oparte. Alternatywą dla funduszów giełdowych (ETF) są indeksowe fundusze powiernicze, które nie są jednak przedmiotem obrotu na giełdzie, co w dużym stopniu utrudnia obrót nimi na rynku. Niemożliwie jest również wykorzystywanie mechanizmu krótkiej sprzedaży, co uniemożliwia skuteczne zabezpieczenie się przed spadkami na giełdzie. Z tych względów indeksowe fundusze powiernicze nie stanowią dużej konkurencji dla funduszy ETF, biorąc pod uwagę, że koszty ich nabywania są relatywnie o wiele wyższe.
Aktywnie zarządzane Fundusze ETF
Nowopowstałymi rodzajami funduszy ETF, które zadebiutowały w kwietniu bieżącego roku, są Active Managed Traded Funds. Łączą one w sobie korzyści inwestowania indeksowego z aktywnym zarządzaniem portfelem. Skupiają one w dalszym ciągu spółki z danego sektora czy też indeksu, jednakże w tym przypadku ich wagi w portfelu wybierane są przez zarządzających danym funduszem. Powoduje to, że spółki mogące przynieść większe zyski pełnią proporcjonalnie większą rolę w strukturze inwestycji funduszu, co pozwala osiągnąć lepsze wyniki od klasycznych ETF-ów. Jest to rozwiązanie skierowane dla inwestorów, którzy nie są zadowoleni z zysków wynikających jedynie z samej wartości indeksu. Zadaniem aktywnych funduszy ETF jest nie tylko bierne śledzenie indeksu, lecz przede wszystkim jego ?pokonanie?. Do tego celu wykorzystywane są standardowe narzędzia, które są wykorzystywane również przy okazji tradycyjnych funduszy inwestycyjnych takie jak analiza ryzyka, portfelowa czy fundamentalna. Aktywne ETF-y stworzone zostały również w celu bardziej efektywnego konkurowania z funduszami inwestycyjnymi, które jak wiadomo są zarządzane czynnie. Celem takiego posunięcia było przyciągniecie także nowych klientów, którzy poszukiwali innych efektywnych metod inwestycyjnych. Do najpopularniejszych obecnie aktywnych funduszy ETF należą Active AlphaQ i Active Alpha Multi-Cap, które są oparte odpowiednio na indeksach Nasdaq oraz S&P 500. Porównując fundusze inwestycyjnymi z funduszami aktywnymi, należy zauważyć, że struktura portfela akcji ETF jest o wiele bardziej przejrzysta i dostępna dla przeciętnego inwestora. Ponadto koszty zarządzania takim funduszem są o wiele niższe niż w przypadku klasycznych funduszy inwestycyjnych, co jest istotnym czynnikiem przy podejmowaniu decyzji w tym temacie.
Zarówno aktywne jak i pasywne fundusze ETF dają inwestorom dostęp do światowych rynków giełdowych przy relatywnie niewielkich kosztach inwestycyjnych. Jest to niewątpliwie przyczyną ich dynamicznego rozwoju, który może być dodatkowo wzmocniony poprzez rozpowszechnienie się jeszcze bardzo młodych funduszy aktywnych. Z tego względu interesujące wydaje się zwrócenie baczniejszej uwagi na tego typu narzędzia, zwłaszcza, ze pod koniec roku o ich możliwościach będą mogli się przekonać również polscy inwestorzy.
Krzysztof Dankowski
www.InwestycjeAlternatywne.pl
Wróć do listy artykułów >>
Komentarze
